Plaatsing vissteigers Apeldoorns Kanaal Spankeren

Aanleiding

Op 16 april 2026 meldde Studio Rheden dat er tien vissteigers komen langs het Apeldoorns Kanaal bij Spankeren. Het bericht wekt de indruk dat plaatsing vaststaat. Uit de officiële bekendmaking blijkt dat het nog gaat om een ontvangen verzoek om omgevingsvergunning, waartegen pas bezwaar mogelijk is nadat het college een besluit heeft genomen.

Vissen lijden onder het hengelen

De Wet dieren beschouwt vissen als wezens met gevoel en bewustzijn en kent hen een intrinsieke waarde toe waarmee "ten volle rekening" moet worden gehouden. Dat vissen pijn, angst en stress ervaren bij hengelen is in de wetenschappelijke literatuur uitgebreid onderbouwd, evenals de gevolgen van recreatief hengelen voor vissen: verwondingen door haken en weerhaken, beschadiging van de slijmlaag, stress en langdurige gedragsveranderingen na het terugzetten. Zelfs bij zorgvuldig terugzetten gaat een aanzienlijk deel van de vissen alsnog dood. Alle bewijs is in 2015 gebundeld in het wetenschappelijke artikel "Pain in aquatic animals".

En waar nog wetenschappelijke discussie is over de mate waarin vissen pijn bewust beleven, geldt het voorzorgsbeginsel: bij twijfel niet doen.

Vissersafval treft ook andere dieren en het milieu

Hengelen produceert structureel afval dat schade toebrengt aan dieren en milieu. Vislood verdwijnt via lijnbreuk en verlies in het water. De gevolgen voor watervogels zijn goed gedocumenteerd. Zij pikken loodjes op die zij voor grit aanzien en sterven aan een traag verlopende vergiftiging. Naast lood leiden achtergebleven vislijn, vishaken, kunstaas, voerresten en plastic verpakkingen tot verstrikking, snij- en knelwonden en uithongering bij watervogels en andere dieren langs de oever. Vrijwilligers die wateren monitoren op zwerfafval beschrijven regelmatig dieren die verstrikt zijn geraakt in vislijn of vishaken. Bovendien leidt het afval tot vervuiling van het water, waardoor botulisme en blauwalg kunnen ontstaan.

Lijn met gemeentelijk en provinciaal beleid

Voor eenieder, inclusief de gemeente, geldt een zorgplicht voor in het wild levende dieren en hun directe leefomgeving. Het Apeldoorns Kanaal is bovendien aangewezen als KRW-waterlichaam, waarvoor in 2027 aan de doelen van de Kaderrichtlijn Water moet worden voldaan. Tien nieuwe vissteigers concentreren hengelactiviteit op vaste locaties en concentreren daarmee ook het dierenleed en het achtergebleven vistuig op die plekken.

Vragen aan het college

1. Klopt de informatie in het bericht van Studio Rheden van 16 april 2026 dat de plaatsing van tien vissteigers langs het Apeldoorns Kanaal bij Spankeren zal doorgaan, terwijl uit de officiële bekendmaking blijkt dat het slechts gaat om een ontvangen verzoek om omgevingsvergunning? Wanneer verwacht het college een besluit te nemen op dit verzoek?
2. Onderschrijft het college dat vissen op grond van de Wet dieren wezens met gevoel en bewustzijn zijn met een intrinsieke waarde waarmee ten volle rekening moet worden gehouden? Hoe weegt het college deze wettelijke uitgangspunten mee in zijn beoordeling van een verzoek dat strekt tot het structureel faciliteren van het hengelen op vissen?
3. Is het college bekend met het wetenschappelijk onderzoek waaruit blijkt dat vissen pijn, angst en stress ervaren bij hengelen? Indien er bij het college twijfel bestaat over de mate waarin vissen pijn bewust beleven, is het college dan bereid het voorzorgsbeginsel toe te passen en geen vergunning te verlenen voor activiteiten die voorzienbaar dierenleed veroorzaken?
4. Onderschrijft het college dat het aanleggen van tien hardhouten vissteigers de hengelactiviteit ter plaatse structureel vergroot en deze locaties geschikt maakt voor georganiseerd wedstrijdvissen, met de bijbehorende grote hoeveelheden grondvoer die daarbij in het kanaal verdwijnen?
5. Is het college ermee bekend dat achtergebleven vislijn, vishaken, kunstaas, lokvoer, voerresten, lood en plastic verpakkingen leiden tot ernstig dierenleed en watervervuiling? Op welke wijze worden deze voorzienbare risico's meegewogen in de beoordeling van dit verzoek?
6. Heeft het college in beeld welke dieren die in of langs het Apeldoorns Kanaal leven (bever, watervogels zoals zwanen, eenden, meerkoeten en reigers, amfibieën en overige oeverfauna) extra risico lopen bij een toename van hengelactiviteit, achtergebleven tuig en verstoring van de oever? Is hiertoe een ecologische toets uitgevoerd? Zo nee, is het college bereid deze alsnog te laten uitvoeren voordat een besluit wordt genomen?
7. Heeft het college over deze aanvraag overlegd met de provincie Gelderland en het waterschap Vallei en Veluwe? Zo ja, wat is hun standpunt? Zo nee, is het college bereid dit overleg alsnog te voeren voordat het besluit?
8. Is het college, alles overwegende (de intrinsieke waarde van vissen op grond van de Wet dieren, het wetenschappelijk aangetoonde dierenleed bij hengelen, het voorzorgsbeginsel, loodvervuiling van het watermilieu, watervogels die sterven door ingeslikt lood, haken en verstrikking in vislijn, zwerfafval langs de oever en de verstoring van kwetsbare dieren), bereid de gevraagde omgevingsvergunning te weigeren, dan wel de besluitvorming aan te houden tot de raad zich heeft kunnen uitspreken over de wenselijkheid van het faciliteren van hengelen in gemeentelijke wateren?